Yamaç Paraşütü Tarihi

Yamaç paraşütü sporunun ilk uygulamaları 1980 li yıllarda Fransız dağcıların uçaktan atlanan paraşütlerle (skydive paraşütleriyle) yamaçlardan koşarak kalkış denemeleriyle başlamış olsa dahi-havacılık tarihinde bir çok ilke adını yazdıran Leonardo Vinci nin ilk paraşüt çizimleri en büyük başlangıçtır.

Yamaç Paraşütü sporunun tarihinin serbest paraşüte bağlı olduğunu kabul ederek bir kronoloji sıralaması yaparsak

1100 çinli bilim adamlarının şemsiye benzeri aygıtlarda yüksek yerlerden atlayışları

1495 Leonardo Vinci nin Paraşüt dizaynı

1595 Venedikli Fausto Veranzio ,bir kuleden tahta iskeletli bir bez kumaş ile atlamıştır

1600-1700 yılları arasında yüksek kulelerden,daha çok şemsiye benzeri dizaynda yapılarla kayıtlı atlayışlar mevcuttur

1785 yılında JP Blanchard daha gelişmiş bir dizaynla balondan atlayış gerçekleştirmiştir.

1887 yılında ilk paraşüt kuşamı (harness) dizaynı yapılmıştır

1911 yılında ilk klavuz paraşütlü serbest paraşüt yapılmıştır

1913 yılında 1. Dünya savaşı sırasında paraşüt gözlem amaçlı kullanılmıştır amacın daha fazla havada kalmak olması açısından önemlidir.

1914 yılında Tiny Broadwich statik kancayı keserek –paraşütü kendi açmıştır

1930 yılında Ruslar sportif anlamda yarışma düzenlemiştir

1932 yılında Amerika da benzeri bir yarışma düzenlenmiştir

1941 de Almanlar Hırvatistana a 14 bin kubbe paraşüt indirmişlerdir

1948 FAI Dünya Havacılık Federasyonu Kurulmuştur

1950 yılında kumanda edilebilen paraşüt (paracommander) bulunmuştur

1958 yılında Francis ve Gerdrute Rogallo -NASA için roket hızı kontrol amaçlı delta benzeri üçgen ama kumaş yapıda kumandalı modelleri geliştirmişlerdir

1964 yılındaFlorida da, Domina Jelbert çift yüzey li modeller üzerinde çalışmış ve havada kalış süresi uzatan daha aerodinamik modellerle atlayışlar yapılmıştır

1965 yılında NASA için çalışan David Barish ,Yaptığı paraşütle yamaçtan koşarak kalkan ilk kişi olmuştur-uçmaktan çok yamaca yakın süzülüş olan bu çalışma yamaç paraşütü adının ilk kullanımı açısından önemlidir-Newyork

1970 li yıllarda deltaplan sporu çok yaygınlaştı-

1978 yılında 3 Fransız dağcı ve aynı zamanda serbest paraşütçü ,paraşütleriyle tepelerden koşarak kalkış fikrini geliştirdiler-Bu üç Paraşütçüden Jean Claude Betemps yamaçtan kalkış yaparak uçan ilk kişi ünvanını taşımaktadır ve 1 yıl sonra Dünyanın ilk yamaç Paraşütü okulu 1979 yılında Fransız Alplerinde kurulmuştur

 İlk yamaç paraşütleri, uçaktan yapılan serbest atlayış paraşütlerinin açılışı sırasındaki basınca dayanıklılığına göre dizayn edildi. Daha sonra buna gerek olmadığı görüldü ve kubbeler hava geçirmez kumaştan üretilmeye başlandı. 1980’lerden başlarından itibaren kumaşı, aerodinamiği ve iskeleti sürekli gelişen sporun, kitlelerin yapabileceği kadar düzenli hale gelmesi 1986’yı buldu1979 yılında yamaç paraşütü Planör dünya şampiyonasında Gerard Bosson tarafından dünya standartlarında bir spor olarak kabul edildi. A decade later, the first Paragliding World Championship was held in Kossen, Austria.Today, paragliding is a recognized sport thousands of people participate in all across the globe.No matter where they live in the world, paragliders continue to carry the sport forwar On yıl sonra, ilk Yamaç Paraşütü Dünya ŞampiyonasıKossen, Avusturya yapıldı. 

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
ÖLÜDENİZ VE YAMAÇ PARAŞÜTÜ

87 yılında yamaç paraşütü üreticileri çift kişilik yani tandem yamaç paraşütleri yapmaya başlar ve kısa bir süre içinde alternatif turizm sektörüne giren tandem yamaç paraşütü uçuşları bir çok ülkenin turizm posterlerinde yer almaya başlar

Babadağ denize yakın ve yüksek bir dağ olmasından dolayı yamaç paraşütünün dünyadaki gelişimine paralel bir hızda keşfedilmiştir.1989 yılında stephan adında alman bir pilot ilk uçuşu bölgede gerçekleştirmiştir ,aynı yıl Murat Öneş tarafından pink team adıyla ticari tandem uçuşları yapılmaya başlanmıştır .91yılında dominic adında Fransız bir pilot bölgede bir süre kalarak uçuşlar gerçekleştirmiş tir.

Bu gelişmelere paralel olarak Yamaç paraşütü sporu 90 lı yılların başında yine serbest paraşütçü öğrencilerin başını çektiği üniversite havacılık kolları bünyesinde bir havacılık faaliyeti olarak başlar(Boğaziçi-odtü-ege)

Üniversite havacılık kollarından ilk yetişen pilotların yolları ölüdeniz de ticari tandem faaliyeti bünyesinde birleşir aynı zamanda bölgeyi keşfeden birkaç Avrupa kökenli okul tarafından eğitim alan lokal turizm personelleri kendini sektörün içinde bulur.

Alpler-nepal –brezilya-yeni Zelanda-peru.lima ve tabii ki ölüdeniz-babadağ ticari tandem yamaç paraşütü uçuşlarının yapıldığı bölgeler olarak ön plana çıkarlar- bu bölgelere daha sonraki yıllarda hawai-bali-hindistan ve ülkemizde kaş-assos dağı eklenecektir.

Babadağ bu spora uygunluğu açısından ve posterlere konu olan eşsiz manzaranın havadan yapılan çekimleriyle defalarca sektörel dergilere konu olmuş ve diğer ticari uçuş yapılan bölgelere nazaran her zaman bir adım önde olmuştur –bu rakamlarla da sabittir

94 yılında sadece 3 firma ve 10 kadar pilot barındıran ölüdeniz de 2011 yılı nın rakamları 10 firma ve 100 pilot sınırına ulaşmıştır

 

Ölüdeniz-babadağ 1700 mt pisti                                    1994       Ölüdeniz-babadağ 1700 mt pisti                                          2011 

95-96 yıllarında üniversite havacılık kolları sayısı artmış-ünversiteyi bitiren gruplar özel eğitim veren kuruluşlar-dernekler kurmuşlardır (ikarus sportif havacılık-albatros gibi)

 

Ölüdeniz 2011                                                                                           Ölüdeniz 1994

97 yılında kaş-assos dağında ticari tandem uçuşları başlar ve uçuşa uygun bölgeler keşfedilmeye başlanır-aynı yıl THK yamaç paraşütü sporunu bünyesine katar,üniversite havacılık kolları-dernekler –özel kuruluşlar ise çoktan bir Federasyon kurulması amacıyla temelleri atmışlardır. Yamaç paraşütü sporunun bir federasyona kavuşması için uzun yıllar uğraş verildi. 24.08.2005 tarihinde, GSGM'ye verilen dilekçe ile başlayan resmi kuruluş macerası 20.05.2009 tarihinde yönetim kurulunun bakan onayı ile temel yapılanmasını da tamamlamıs oldu. Türkiye Hava Sporları Federasyonu (THSF) adı ile kurulan federasyon, 10.07.2009 tarihinde yapılan ilk yönetim kurulu toplantısı ile icraatlarına başlamıştır. www.tyyf.orgwww.thsf.org.tr

Babadağ da ticari tandem uçuşları izinleri kaymakamlık başkanlığında kurulan sportif faaliyet komisyonu tarafından -turizm amaçlı sportif faaliyet izin belgesi adı altında düzenlenmektedir

www.kultur.gov.trhttp://www.muglakulturturizm.gov.tr/belge/1-96928/sportif-faaliyetler.html